ملتهای مسلمان باید روز بروز به یکدیگر نزدیک شوند و بیش از پیش در جهت وحدت گام بردارند زیرا تنها راه مقابله با جبهه دشمنان اسلام ، شکل گیری جبهه متحد امت اسلامی است.
  • ???? ????
  • ?????? ?? ????
  • ?????? ?? ??
  • ?????
  • ??????
  • ?????? ??? ???????
  • ????? ?????
  • ????? ??????
  • ???? ? ????
  • ?????
  • ????? ??
HyperLink
سامانه آموزش مجازی نهاد
سامانه رابطین مرکز فرهنگی قرآن و عترت
HyperLink
HyperLink
HyperLink
HyperLink
HyperLink
HyperLink
HyperLink
 
 
تاثير رسول خدا حضرت محمد(ص) برگسترش علم طب
موضوع مقاله: اسلام و سلامت نویسنده: دکتر فرهنگ بابامحمودي

تاثير رسول خدا حضرت محمد(ص) برگسترش علم طب

دکتر فرهنگ بابامحمودي_ دانشکده پزشکي دانشگاه علوم پزشکي مازندران
دکتر عبدالرضا بابامحمودي _ محقق و پژوهشگر (نيروي زميني سپاه)


تاکيد رسول خدا حضرت محمد مصطفي (ص) بر اهميت علم و علم آموزي بنيان گذار انقلاب جهاني گسترش علم در بلاد اسلامي و سپس درتمامي عالم شد. مـَن سَلَكَ طَريقاً يَطلُبُ فِيهِ عِلماً سَلَكَ اللهُ بِهِ طَرِيقاً اِلـى الجَنَّهِ. .. وَ فَضلُ العالـِمِ عَلـَى العابِدِ كَفَضْلِ القَمَـرِ عَلَـى سـائِرِ النُجُـومِ الَيْلَهِ البَـدْرِ: هركه راهى رود كه در آن دانشـى جـويد , خداوند او را به راهى كه به سـوى بهشت است ببرد , و برترى عالم بر عابـد ماننـد برتـرى ماه در شب چهارده بـر ديگـر ستارگان است. (اصول كافى , ج 1, ص 42.) تأکيد ايشان براين نکته که(( العلمُ عِلمان علم الابدان و علم الاديان)) موجب شد تا اهميت علم پزشکي در سطح علم دين قرارگرفته و وجه همت عالمان شود. تأکيد قرآن براهميت نجات يک انسان و معادل قرار دادن آن با نجات بشريت طنين پرصلابت صداي آن مرد بزرگ در راستاي توجه به سلامت بشر را جهانگير نمود و حتي در توصيف صفات ايشان حضرت علي (ع) از صفت طبيبي که در جستجوي بيماران بود تا آنان را شفا دهد (( طبيب دوار بطبه)) ياد مي نمايند،لذا يکي از گسترده ترين زمينه هاي فعاليت در علوم اسلامي و يکي از مهمترين زمينه هايي که طي قرون متمادي توجه دانشمندان مسلمان بي شماري را به خود جلب کرده و هنوز زنده و پوياست، طب اسلامي است. طب اسلامي مجموعه اي است که به « طب نبوي » موسوم است يعني آن دسته از اقوال و اعمال و عادات پيامبر اکرم (ص) که به نحوي با سلامت و بهداشت و مراقبت از تن و طبعاً مراقبت از رابطه روح يا جان با تن، مربوط بوده است. در عين حال خود حضرت رسول ( ص ) طبيبي به نام حارث بن کلده داشته که برخي از منابع طب يوناني را مطالعه کرده بود. چندي بعد طب ايراني و طب هندي نيز توجه مسلمين را جلب کرده و مسلمانان بر اساس ارزش ها و تعاليم اسلامي، ترکيب و تلفيقي از طب اسلامي و طب يوناني، ايراني و هندي پديد آوردند. خود طب اسلامي به يک معنا با اثر مهم علي بن ربن طبري موسوم به فردوس الحکمه که در قرن سوم هجري قمري نگارش يافته بود، زاده شد. پس از اين دائره المعارف بزرگ طبي، دايره المعارف ديگري در اين زمينه تدوين يافت که بويژه کتاب الحاوي رازي نامدارترين آنها بود. رازي که در جهان لاتين به رازس ( Rhazes ) شهرت دارد. يکي از دو يا سه پزشک شهير اسلامي و از حيث توجه به آموزش هاي باليني و بيمارستاني و نيز مشاهده و تجربه ممتازترين ايشان است و در حالي که موارد متعدد تازه اي را کشف کرده، ابتکار استفاده از الکل براي ضدعفوني هاي طبي نيز به او منسوب است. کتاب الملکي علي بن عباس مجوسي و بالاخره دايره المعارف کبير طب ابن سينا يعني القانون في الطب را مي توان از جمله آثاري دانست که در جهان اسلام در پي الحاوي رازي نوشته شد. آثار ابن سينا به يک معنا تاجي بر تارک توفيقات طب اسلامي در همان اوان تاريخ است. ابن سينا را در غرب «شهريار اطبا» خوانده اند و کتاب قانون او بي شک مشهورترين اثر در ميان تمام کتاب هايي است که از بقراط و جالينوس تا کنون در طول تاريخ در اين زمينه نگارش يافته است. اين کتاب مدت ۷۰۰ سال در غرب تدريس مي شده و هنوز هم در کشورهايي مثل پاکستان و هند و بنگلادش و سريلانکا و يا برخي نواحي ايران و جهان عرب که طب سنتي اسلامي همچنان در آنها رواج دارد تدريس مي شود. ابن سينا مهم ترين تلفيق کننده و سامان دهنده دو سنت عمده طبي بقراط و جالينوس و همه آزمايش ها و تجربه ها و تأملات اطباي اسلامي پيش از خود و نيز برخي عناصر معين از طب هندي و ايراني بويژه در زمينه داروشناسي بود. کتاب قانون او از يک سو به مباني فلسفي سلامت و بيماري بشر مثل علل مرض، رابطه ميان جسم و روح و ساير جنبه هاي فلسفي طب مي پردازد و از طرف ديگر به امراض خاص و مشخص و داروشناسي مي پردازد. رازي که به تشخيص و معالجه سرخک مشهور است، ابن سينا نيز در کشف و تشخيص امراضي مانند مننژيت شهرت دارد. ولي بزرگ ترين دستاورد ابن سينا همانا تلفيق و ترکيب نظام مند همه سنت هاي فوق العاده گسترده و گوناگوني است که پيش از او در زمينه طب وجود داشته است. سنت طب اسلامي پس از ابن سينا به چندين شاخه ايراني، ‌عثماني، عربي و بعدها نيز هندي تقسيم شد که هر کدام به نوبه خود شاخه ها و شعبي داشت، و اين سنت طبي با قوت و استحکام ادامه يافت. عده زيادي از علما و اطباي بعدي، مثل فخرالدين رازي و قطب الدين شيرازي، شروحي بر قانون نوشتند و برخي ديگر از ايشان بر اساس آثار ابن سينا نظريه هاي جديدي پرداختند و کشفيات تازه قابل توجهي را ارائه داده اند. يکي از دانشمندان ابن نفيس است که پيش از ميکائيل سروتوس ( يا ميکل سروتو ) جريان اصطلاحاً « گردش يا دوران کوچک خون » را کشف کرده بود، اما اين کشف تا مدت هاي مديد به سروتوس نسبت داده مي شد. طب اسلامي که با ابن سينا پيوند يافته بود بصورت جزئي اساسي از حيات فرهنگي و روزمره مسلمين درآمد. حتي غذاهاي روزانه اي که مسلمين مي خورند عملاً با اين طب مربوط بوده و هنوز هم تا حدود زيادي مربوط است. طب اسلامي صورتي از پزشکي است که تقدس آميز است و در آن معالجه جسم و روح توأماً مورد نظر است. يعني طبي است که در آن عناصر روان تني مهم در برخي امراض معين تشخيص داده شده است و تأکيد بر برخي انواع معين معالجه هاي گياهي همراه با عوامل ديگر است که بدون آنکه عوارض و آسيب هاي جنبي براي بدن داشته باشد مرض را مداوا مي کند و اين همان راهي است که همه اشکال گوناگون طبي که امروزه مردم غرب در پي آنند مورد توجه قرار گرفته است. طب اسلامي بي ترديد يکي از مهم ترين دستاوردهاي تمدن اسلامي بوده و مسلمين تا به امروز پيوسته از ثمرات آن برخوردار بوده اند. تأثير شگرف اسلام بر علم طب و تربيت طبيبان بزرگ نکته ايست که مورد تاييد تمامي مورخين و دانشمندان علم طب قرار گرفته است.
 

 
    
 
       ::        :: کلیه حقوق برای نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری دانشگاه علوم پزشکی تهران محفوظ می باشد.
     Powered by MSMSoft